Μεγαλομάρτυρας του 3ου αιώνος. Καταγόταν από πλούσια οικογένεια και ήταν γνωστή για την ομορφιά της. Ο πατέρας της Διόσκορος, γνωστός ειδωλολάτρης, μόλις έμαθε την πίστη της κόρης του στο Χριστό την παρέδωσε στον ηγεμόνα Μαρκιανό. Πέρασε από πολλά βασανιστήρια και στο τέλος αποκεφαλίστηκε από τον ίδιο τον πατέρα της.
Μόλις έγινε αυτό έπεσε νεκρός χτυπημένος από κεραυνό. Αυτός ο άμεσος και πολύ αποτελεσματικός κεραυνός που τιμώρησε τον άδικο πατέρα είναι η συμβολική πράξη που λήφθηκε υπόψη για την ανακήρυξη της Αγίας σαν προστάτιδας του Ελληνικού πυροβολικού (1828 μ.Χ.).
Θεωρείται επίσης προστάτις των ορυχείων.
Σημείωση από τα συναξάρια της Καθολικήε εκκλησίας: Ενώ υπήρχαν αναμφίβολα όμορφες προσήλυτες που πήραν το όνομα Βαρβάρα, αυτή η αγία είναι θρύλος και η λατρεία της αναπτύχθηκε όταν η ευσεβής μυθοπλασία παρερμηνεύτηκε σαν ιστορία.
Γι' αυτό τον λόγο, από το 1969 και μετά εμφανίζεται μόνο σε ορισμένα τοπικά εορτολόγια.
Προέρχεται από την αρχαία λέξη "βάρβαρος". "Βαρβάρους" αποκαλούσαν οι αρχαίοι Έλληνες τους ξένους λόγω της ηχητικής εντύπωσης "Βαρ Βαρ" που τους προκαλούσαν οι γλώσσες τους.
